LE MOYEN AGE
S. Scripturae », mais, sous ce titre, ce n'est pas exactement notre
thème qui est traité.
GUILLAUME D'OCCAM (Dialogus I, lib. II, c. 1: GOLDAST, II, p. 410s.)
expose une opinion qui ne représente à coup sûr qu'une partie de
sa pensée et doit être complétée par la seconde opinion, favorable à
l'existence de vérités transmises seulement de vive voix. Il écrit :
«< Verbis divinis, quae in divina Scriptura habentur, nihil penitus est
addendum, tanquam necessarium ad credendum. (...) Illae solae veri-
tates sunt catholicae reputandae et de necessitate salutis credendae,
quae in canone Bibliae explicite vel implicite asseruntur... Omnes
autem aliae veritates, quae nec in Biblia sunt insertae, nec ex conten-
tis in ea consequentia formali et necessaria possunt inferri, licet in
scripturis Sanctorum et definitionibus S. Pontificum asserantur, et
etiam ab omnibus fidelibus teneantur, non sunt catholicae reputandae,
nec est necessarium ad salutem eis per fidem adhaerere vel propter
eas rationes vel intellectum humanum captivare. »
PIERRE OLIVI, IN I Sent. (cf. J. KOCH, dans R. T. A. M., 2 (1930),
p. 306).
ROBERT HOLCOT, O. P. († 1349), Super sapientiam Salomonis, Prol.,
Cologne, s. d., fol. A 1.
GRÉGOIRE DE RIMINI († 1358), In Sent., I, prol., q. I, a. 2 (TAVARD,
op. cit., p. 42).
GERSON, De examinatione doctrinarum, IIa pars princip., consid. Ia
(en 1423): Opera omn., Anvers, 1576, t. I, col. 12: « Attendendum in
examinatione doctrinarum, primo et principaliter, si doctrina sit
conformis Sacrae Scripturae, tam in se quam in modi traditione.
Declaratur ex auctoritate beati Dionysii dicentis in sententia: Nihil
audendum dicere de divinis, nisi quae nobis a Scriptura Sacra tradita
Sunt. Cujus ratio est, quoniam Scriptura nobis tradita est tanquam
regula sufficiens et infallibilis pro regimine totius ecclesiastici corporis
et membrorum usque in finem saeculi. »>
Pour CONRAD SCHATZGEYER, toutes les vérités nécessaires au salut
sont contenues dans l'Écriture, mais on ne peut bien entendre celle-ci
que dans l'Église. Cf. H. KLOMPS, Kirche, Freiheit u. Gesetz bei d.
Franziskanertheologen Kaspar Schatzgeyer, Munster, 1959, p. 103-
104 et 135, n. 100.
JEAN DRIEDO fut, à l'époque de la Réforme, un des meilleurs théolo-
giens de la tradition; il est aussi l'un des mieux étudiés. Son effort
est dirigé contre le Scriptura sola de Luther. Et pourtant, il écrit:
< Concedamus quod doctrina Christi et apostolorum in libris cano-
>
147
